મેન્ડેલીફ દ્વારા તત્વોના વર્ગીકરણ માટે અપનાવવામાં આવેલી પ્રક્રિયાનું વર્ણન કરો. તેઓ આવર્ત નિયમ (Periodic Law) સુધી કેવી રીતે પહોંચ્યા?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) મેન્ડેલીફે તત્વોના પરમાણ્વીય દળ અને તેમના ભૌતિક તથા રાસાયણિક ગુણધર્મો વચ્ચેના સંબંધનો અભ્યાસ કર્યો.
રાસાયણિક ગુણધર્મોમાં,તેમણે તત્વો દ્વારા ઓક્સિજન અને હાઈડ્રોજન સાથે બનતા સંયોજનો (ઓક્સાઈડ અને હાઈડ્રાઈડ) પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું.
તેમણે આ બે તત્વોને પસંદ કર્યા કારણ કે તેઓ ખૂબ જ સક્રિય છે અને મોટાભાગના તત્વો સાથે સંયોજનો બનાવે છે.
તેમણે દરેક તત્વના ગુણધર્મોને અલગ-અલગ કાર્ડ પર લખ્યા અને સમાન ગુણધર્મો ધરાવતા તત્વોને એક જૂથમાં ગોઠવ્યા.
તેમણે અવલોકન કર્યું કે મોટાભાગના તત્વો તેમના વધતા પરમાણ્વીય દળના ક્રમમાં આવર્ત કોષ્ટકમાં ગોઠવાઈ ગયા હતા.
આના આધારે,તેમણે આવર્ત નિયમ આપ્યો,જે જણાવે છે કે તત્વોના ગુણધર્મો તેમના પરમાણ્વીય દળના આવર્તનીય વિધેય છે.

Explore More

Similar Questions

નીચે આપેલા વિધાન માટે ખરું કે ખોટું લખો: પરમાણ્વીય કદ શબ્દ એ એકલ પરમાણુના કેન્દ્ર અને તેની અંદરની બીજી કક્ષા (penultimate shell) વચ્ચેના અંતરને દર્શાવે છે.

આપેલા તત્વો $A, B, C, D$ અને $E$ જેમના પરમાણુ ક્રમાંક અનુક્રમે $2, 3, 7, 10$ અને $30$ છે,તેમાંથી કયા તત્વો એક જ આવર્ત (period) માં આવે છે?

$(a)$ તત્વોની વિદ્યુત-ધન (Electropositive) પ્રકૃતિ સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં વધે છે અને આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં ઘટે છે.
$(b)$ તત્વોની વિદ્યુત-ઋણતા (Electronegativity) સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં ઘટે છે અને આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં વધે છે.
$(c)$ પરમાણ્વીય કદ સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં વધે છે અને આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં ઘટે છે.
$(d)$ ધાત્વીય ગુણધર્મ સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં વધે છે અને આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં ઘટે છે.
આવર્ત કોષ્ટકના ઉપરના વલણોના આધારે,પરમાણ્વીય ક્રમાંક $3$ થી $9$ ધરાવતા તત્વો વિશે નીચેના પ્રશ્નોના જવાબ આપો:
$(a)$ તેમાંથી સૌથી વધુ વિદ્યુત-ધન તત્વનું નામ જણાવો.
$(b)$ સૌથી વધુ વિદ્યુત-ઋણ તત્વનું નામ જણાવો.
$(c)$ સૌથી નાનું પરમાણ્વીય કદ ધરાવતા તત્વનું નામ જણાવો.
$(d)$ અર્ધધાતુ (Metalloid) હોય તેવા તત્વનું નામ જણાવો.
$(e)$ મહત્તમ સંયોજકતા દર્શાવતા તત્વનું નામ જણાવો.

Difficult
View Solution

આવર્ત કોષ્ટકમાં અર્ધધાતુઓનું સ્થાન ક્યાં છે?

એકા-એલ્યુમિનિયમ કેવા પ્રકારનું ઓક્સાઇડ બનાવશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo